Hoe organiseer je de perfecte bordspellenavond?

Misschien heb je net kennis gemaakt met het fenomeen bordspellen (welkom!). Of je hebt al een flinke verzameling spellen en wilt de hobby verder over de bevolking verspreiden (heel goed!). Mogelijk heb je zelfs nieuwsgierige, niet-bordspelende vrienden (ze bestaan echt). Het maakt eigenlijk niet uit in welke situatie je zit, je hebt op dit artikel geklikt omdat je wilt weten hoe je een onvergetelijke bordspellenavond op touw zet. Dus laten we van wal steken.



Huis
Over het algemeen zullen je gasten vier muren en een dak prefereren. Bij mooi weer heeft een dak geen prioriteit. Hoewel het niet aan te raden is om kleine letters van een kaartje af te lezen terwijl de zon via datzelfde kaartje recht in je gezicht schijnt. Zet van tevoren wel even een raam (of dak) open om die muffe geuren eruit te luchten. Geloof mij maar, je huis kan stinken zonder dat je het zelf ruikt en dat is voor niemand leuk.

Stoelen
Wil je je gasten soms laten staan? Ongepast. Houd er rekening mee dat je gasten urenlang op dezelfde stoelen moeten zitten. Bied daarom altijd je beste stoelen aan je gasten aan en plaats je eigen zitvlak op dat gammele klapstoeltje. Zo heeft iedereen een leuke avond, behalve jij. En zo hoort het ook.

Tafel
Geen bordspelavond (of welk dagdeel jij ook prefereert voor je bordspellen, dat hoef ik allemaal niet te weten) zonder tafel. Liefst een grote uitschuifbare. Ik heb de Bjursta van Ikea en kan deze van harte aanbevelen. (Budgetspelen.nl wordt niet gesponsord door Ikea.) Speel je uitsluitend party games? Dan kun je al een heel eind komen met een ruime salontafel. Je met zeven andere spelers over een laag tafeltje buigen werkt vrij sfeerverhogend. Hoewel het ergonomisch dan wel weer onverantwoord is.



Hapjes en drankjes
Dit ogenschijnlijk simpele onderdeel kan heel gemakkelijk mis gaan. Zorg in ieder geval voor hapjes die je met minimale voorbereiding op tafel kan zetten om lange spelonderbrekingen te voorkomen.

Ik weet dat jij heel zuinig bent op je limited edition Black Lotus, maar houd er rekening mee dat je gasten dat niet weten. Vette vingers aan je spellen is onvermijdelijk. Laat het (figuurlijk) los of koop sleeves. Je zou dan ook nog kunnen overwegen om geen vette hapjes in te kopen, maar wat wil je je gasten dan te eten aanbieden? Wortels en een blaadje sla? Nee. Dan toch liever: laat het (figuurlijk) los.

Vraag van tevoren naar allergieën en andere eetwensen. Niets is zo ongemakkelijk als een bordspellenavond eindigen met een shot adrenaline in een been. Koop, om vegetariërs tegemoet te komen, ook iets zonder vlees.

Over de drankjes: zorg dat je koelkast niet helemáál volgestouwd is met bier. Je hebt van die mensen die dus liever wijn drinken. (Rare mensen, maar het kan zomaar gebeuren dat je die over de vloer krijgt.) Dus haal dat in huis. Vergeet vooral de thee en frisdrank niet. Pro-tip: leg doekjes klaar en ontspan. Als het onvermijdelijke gebeurt en er valt een drankje om, haal dan als de coole dude/chick die je bent onverstoorbaar zo’n doekje langs je speelbord. Huilen om je geruïneerde speelbord doe je maar als je gasten naar huis zijn.



Vrienden
Dacht je dat ik die vergeten was? Of wilde je na dat geneuzel over eten en drinken direct naar de spellen doorstomen? Neen, jij ongeduldig mens! De spellen zijn slechts bijzaak. Echt, je gasten zijn belangrijker. Ik kan dit niet vaak genoeg zeggen: maak het comfortabel voor je gasten. Als ik hier even de Bijbel mag quoten: “wat gij niet wilt dat uw spellen geschiedt, doet gij dat ook bij uw gasten niet”. Zo staat dat letterlijk in de Bijbel hoor. Ik verzin dat niet.

Enfin, dat comfortabel maken begint al bij de uitnodiging: geef duidelijk aan wat het plan van de avond is. Zo kunnen je gasten zich voorbereiden. Hoe leuk een verrassingselement ook kan zijn, de verwachting scheppen dat er “een biertje wordt gedronken” om vervolgens Captain Sonar op tafel te smijten staat gelijk aan hoogverraad.

Kies spellen uit waarbij zo min mogelijk analysis paralysis optreedt. In het kort betekent dit dat je te veel opties hebt om een keuze te maken. Je gaat alles overwegen en dit kan stress en verlamming opwekken. Moet een gast onverhoopt toch lang nadenken over een zet? Geef diegene dan rustig de tijd en doe vooral niet het geluid van een modem na.

Bedenk welke spellen je gaat spelen en bereid de spelregels voor, zeker als je het spel nog niet gespeeld hebt. Maar ook als je het spel al kent, is het makkelijk om spelregels te vergeten. Meer dan eens dacht ik haarfijn uit te hebben gelegd hoe The Resistance: Avalon speelt, om te vergeten om de kleuren van de kaartjes goed te laten zien. Onhandig, een geheime-rollen-spel waarbij je niet weet welke rol je hebt.

Stem je vrienden af op je vrienden. Probeer dus gasten uit te nodigen met evenveel ervaring in bordspellen. Nodig je een ervaren bordspeler uit die zich los moet rukken van het verven van miniaturen én die vriend die wel een biertje lust en ooit wel eens van Codenames heeft gehoord? Vraag dan of de ervaren speler het een probleem vindt om een hele avond gateway games te spelen. Aan de andere kant kan het juist leuk zijn om een diverse groep samen te stellen. Vaak zie je dan dat de ervaren spelers de newbies meetrekken.



Spellen
Welke spellen kies je uit? Als je bovenstaande in acht neemt heb je waarschijnlijk al een heel goed beeld. Stem je keuze volledig af op je gasten en niet op je eigen wensen. Dit is natuurlijk ook afhankelijk van wat je zelf in huis hebt of bereid bent aan te schaffen.

Heb je groentjes over de vloer? Dan zijn ingewikkelde spellen uit den boze. Party games doen het, in mijn ervaring, altijd goed. Speel Codenames of Dixit voor de associaties met woorden of plaatjes. Door deze spellen voel ik me altijd heel slim. Ga dan verder met Spyfall 2 of Avalon: The Resistance voor het altijd leuke liegen en bedriegen. Als je daar niet genoeg stress van krijgt kun je overgaan op Magic Maze voor hectiek en chaos. Na een paar partygames sluit je af met een moderne klassieker als Celestia of Azul voor de kers op de taart. Nog voordat iedereen thuis is heb je al een appje met de vraag wanneer de volgende bordspelavond gepland staat.

Heb je een gemengde groep van ervaren en minder ervaren spelers? Ga dan voor een toegankelijk strategie spel zoals Brieven uit Whitechapel, Small World of Kemet. Kennen je gasten elkaar nog niet? Begin dan met een party game als Decrypto (woorden associëren voor gevorderden) om het ijs te breken. Zo leer je elkaar een beetje kennen op een ongedwongen manier en durf je tegenspelers makkelijker een hak te zetten als het spel zich daartoe leent. Ook is er meer begrip voor het eerder genoemde en o zo gevreesde analysis paralysis.

Nodig je uitsluitend zeer ervaren boardgamers uit? Dan weet je zelf waarschijnlijk heel goed wat je uit moet kiezen. Tenminste, dat hoop ik maar, want ik heb geen idee. Inmiddels ben ik vrij bedreven in het organiseren van bordspelavonden maar met mijn groepje spelen we geen ingewikkelde spellen. Hoewel, laatst heb ik Everdell gespeeld en die is mij zeer goed bevallen. Heb jij betere ideeën qua spellen die je gevorderde spelers voorschotelt? Geef het dan vooral door in de comments hieronder.



BONUSRONDE
Doe eens gek: doe een thema-avond! Mogelijk trekt het mensen aan waar je het juist niet van had verwacht. Denk bijvoorbeeld aan een Card Game Night, waarbij je uitsluitend kaartspellen speelt. (Of juist niet, doe eens gek!) Of een Wie is de Mol Night waarbij je social deduction games speelt. (Blijf trouwens ver weg van het officiële WIDM spel, dat doet het programma geen eer aan.) Een Spy Night met Martini’s en olijven en spellen als Spyfall 2, Codenames en Secrets. Thema’s zat, vul zelf maar in.

Wat is jouw ervaring met het organiseren van bordspelavonden? Wat ging er goed? Wat ging er grandioos mis? Deel je ervaringen hieronder!

Geschreven door Jeroen van Dijk

Geplaatst door Peteflom op 18-04-2019 23:35
Aantal keer bekeken: 2296

Reacties

Door Flapperbol (454 reacties) op 19-04-2019 11:38
Rol: Toevoeg Moderator
( PM )
Vooral het regels voorbereiden vind ik een belangrijk punt, de rest is vaak nog wel te overzien. Een spel wat voor niemand (incl eigenaar)helemaal duidelijk is, is niet leuk om te spelen.

Dat iemand z'n geheugen even moet opfrissen omdat een spel al een tijdje niet gespeeld is, is prima. Maar als er bij aankomst pas het plastic van de doos wordt gehaald ga ik liever iets anders doen. Dan maakt het ook niet zoveel uit hoe complex de game is, je bent dan minstens 30min kwijt om alle belangrijke regels even bij elkaar te schrapen.

Daarnaast kan je kijken of je cheatsheets kan printen, zodat spelers een overzichtje hebben van de belangrijkste regels zonder dat ze telkens moeten vragen hoe iets ook alweer zat.

Ik organiseer zelf elke week een bordspel avond met vrienden, daar gaat alles wel vanzelf ondertussen omdat iedereen wel redelijk fanatiek in de hobby zit.

Op het werk organiseer ik een maandelijkse avond, daar stem ik de bordspellen ook op af. Zitten een paar fanatiekelingen bij, maar een groot deel is "nieuw". Hier neem ik vooral spellen mee naartoe welke ik binnen 5-10 minuten helder man uitleggen en zorg voor de cheatsheets, aangezien ik zelf niet bij elke game kan meespelen. Voor de complexere spellen zorg ik ervoor dat er in ieder geval 1 ervaren speler meedoet zodat die het spel in goede banen kan leiden. Tot nu toe nog geen problemen mee gehad :)
Door Peteflom (23 reacties) op 19-04-2019 14:10
( PM )
Quote:
Daarnaast kan je kijken of je cheatsheets kan printen, zodat spelers een overzichtje hebben van de belangrijkste regels zonder dat ze telkens moeten vragen hoe iets ook alweer zat.

Goeie tip!

Quote:
Op het werk organiseer ik een maandelijkse avond, daar stem ik de bordspellen ook op af.

Ik wil ook zoiets met collega's organiseren. Heb je daar nog leuke spellentips voor?
Door Flapperbol (454 reacties) op 19-04-2019 15:44
Rol: Toevoeg Moderator
( PM )
Quote:

Ik wil ook zoiets met collega's organiseren. Heb je daar nog leuke spellentips voor?


Als je een grotere groep hebt (en er dus meerdere spellen tegelijkertijd gespeeld worden):

Love Letter: even snel de kaarten doorlopen, een oefenronde en het spel is duidelijk
Dominion: Als er echte "nieuwelingen" zijn het concept van een deckbuilder uitleggen, daarna kan je in een paar minuten uitleggen hoe kaarten met elkaar werken.
Ticket to Ride (Europe): Uitleggen hoe het pakken van kaarten werkt, hoe de drie verschillende routes maken werkt, hoe stations werken, en hoe er nieuwe routes verkregen kunnen worden.
Machi Koro: Vrij simpel uit te leggen aangezien het voornamelijk dobbelen en kopen is.
Codenames: het concept uitleggen hoe hints worden gegeven. (Ik heb altijd als huisregel: "Kaarten aanraken is kiezen", voorkomt een hoop verwarring)
Co-ops: Zolang één iemand de regels kent (en niet gaat quarterbacken) goed te doen, ook voor beginnende spelers als de game zelf iets complexer is.
Treasure Island: Niet complex, het helpt wel als Long John Silver gespeeld wordt door iemand die het spel eerder heeft gespeeld (want die persoon mag geen fouten maken met de hints)
A Fake Artist Goes To New York: Binnen een minuut uit te leggen
Dixit: Heeft twee minuten aan uitleg nodig

Je kan ook nog deduction spellen zoals Resitance Avalon/Secret Hitler proberen. Die zijn qua regels niet moeilijk, maar als je mensen minder goed kent kunnen nieuwe spelers moeite hebben om minion/fascist te spelen. (Veel mensen voelen zich een beetje ongemakkelijk als ze moeten liegen, met onbekende mensen om hun heen is dat alleen maar erger ;) )

Voor de meeste spellen hierboven zijn wel cheatsheets te vinden (of ze zitten er al bij in het geval van Love Letter).
Soms is er op BGG ook een uitleg-guide beschikbaar, die geeft dan weer hoe je op een logische wijze het spel kan uitleggen (Battlestar Galactica heeft dit bijvoorbeeld, al is die game wel wat complexer)

Er zijn vast veel meer spellen die geschikt zijn, dit zijn slechts spellen die ik in mijn eigen collectie heb
Door Asphyxion (12 reacties) op 19-04-2019 16:10
( PM )
Quote:

Ik wil ook zoiets met collega's organiseren. Heb je daar nog leuke spellentips voor?


Hier op het werk spelen we bijna elke vrijdag wel een spelletje. We zijn begonnen met The Resistance: Avalon, en hebben daarna onder andere gespeeld:

Coup
Skull
Diamant
Deception: Murder in Hong Kong
Two Rooms and a Boom
Number 9
Fantasy Realms

Allemaal spellen die vrij simpel te leren zjjn, niet te lang duren en met aardig wat mensen tegelijkertijd kunnen worden gespeeld. Wij zijn overigens meestal met tussen de 4 en 7 spelers.
Door Miss Steiner (17 reacties) op 19-04-2019 18:44
( PM )
Super leuk artikel, dit! Krijg weer helemaal zin om een spellenavond te organiseren.

Quote:
Hier op het werk spelen we bijna elke vrijdag wel een spelletje.


Asphyxion, wat leuk dat jij Two Rooms and a Boom hebt/speelt!! Ik heb dat spel ook staan en vorig jaar op een feest uitgeprobeerd. De reactie was toen een beetje gemixt: sommige mensen gingen helemaal op in hun rol, anderen waren een beetje onwennig. Heb je nog tips qua spelersaantal en combinatie van rollen en zo? We geven van de zomer weer een spellenfeest en willen Two Rooms dan weer graag inzetten :-).

Nog wat spellentips voor als je veel newbies hebt:
- Wat Schets Je Me Nou?!
- Dixit
- Sushi Go (Party)
- Just One
- Celestia
- Spyfall 2
Door Peteflom (23 reacties) op 20-04-2019 20:54
( PM )
Dank voor de reacties en tips! Ik had Codenames en The Resistance: Avalon in gedachte voor de eerste keer. Handig, want die ken ik ook vrij goed. Two Rooms and a Boom lijkt mij ook erg leuk trouwens.
Door Egg citizen (689 reacties) op 21-04-2019 02:42
( PM )
Er zijn eigenlijk 2 verschillende bordspelavonden/dagen die ik organiseer.
Is erg afhankelijk van de groep waarmee ik speel.
1. Zo heb ik mijn gewone vriendengroep: zijn wel een spelletje gewend, maar zal daarvoor niet de meest ingewikkelde, langdradige of confronterende spellen op tafel zetten. Een coöperatief spel wordt vaak het meest op prijs gesteld.
2. Met een andere groep spreken we om de zoveel tijd af om een lang spel te spelen. Dit zijn de spellen die we anders niet of amper op tafel krijgen vanwege de speelduur (denk aan Dominant Species, This War of Mine, through the ages, Mage Knight en Xia). Deze dagen worden overigens niet alleen door mij georganiseerd, als het bij mij wordt gehouden organiseer ik het. (het spel dat we die dag spelen, stemmen we van te voren af). Op deze dagen wordt er zelfs gekookt door degene die het organiseert.

Okee, er is nog een derde variant, maar die komt eigenlijk niet zo vaak meer voor (veelal omdat ik al 2 keer in de week een spellenavond/middag bijwoon): Spellenavond met andere spellenliefhebbers om de wat meer uitdagende spellen ook op tafel te krijgen. (Denk aan terraforming mars, prehistory, Terra Mystica, etc.)

Als je mijn selectie van opgesomde spellen bekijkt (of opzoekt, als je ze niet kent, wat ik mij kan voorstellen) kom je al snel tot de ontdekking dat die analysis paralysis spellen juist hier wel wat meer op tafel komen. Ik houd juist van denkertjes en de wat ingewikkeldere spellen met veel keuzes (maar de mensen die mij kennen, weten dit al).

Als ik btw snacks in huis haal, geen chips! M&M's, toastjes met iets erop, niet al te vette (aan de buitenkant) koeken of andere zoetigheden zijn meestal geen probleem. Ik probeer zuinig te zijn op mijn spellen :)
Door CandyShine (629 reacties) op 22-04-2019 12:16
( PM )
Als je een nieuwe groep hebt en deze een beetje overweldigd zijn door je spellenkast, kan de volgende vraag helpen: Welke spellen vind je leuk en waarom? Dat kan soms richting geven in welk spel vervolgens een goeie is om uit te proberen.
Door Hedgehog (3 reacties) op 23-04-2019 12:14
( PM )
Leuk artikel!

Bij mij komt zelden iedereen op tijd, dus is het leuk om wat spellen met een korte speelduur achter de hand te hebben.

Ook merk ik dat meer ervaren spelers bij coop spellen (met goede bedoelingen) bijna dicteren wat een minder ervaren speler moet doen. Dus bij wisselende ervaring, zou je als host hier rekening mee kunnen houden. Bijvoorbeeld bij de selectie van het spel, of het aan banden leggen van je vrienden ;)

Net als Egg citizen stem ik ook mijn snacks af op de avond. Viel me op dat op de foto's geen onderzetters te zien waren, wat mij betreft echt een must :p
Door Nona (65 reacties) op 23-04-2019 13:32
( PM )
Mijn soort spellenavonden draaien wel echt om de spellen. Natuurlijk ook om gezelligheid, maar als ik gewoon een avondje wil kletsen en drankjes drinken dan doe ik dat wel ipv een spellenavond hosten. Vrijwel niemand in mijn netwerk drinkt regelmatig alcohol, hoogstens op een feestje ofzo, dus tijdens spellenavonden is er gewoon fris aanwezig. Dat staat op aparte bijzet tafeltjes e.d. dus kan er niks over een spel heen gaan :) Qua snacks zoals al genoemd dingen als toastjes, koekjes (bastogne en sprits doen het hier goed) of dingen met een cocktailprikker erin (blokjes kaas en plakjes worst) zodat de handen schoon blijven ;-)

Mijn vaste groep speelt graag wat langere en serieuzere spellen. Ze hebben vaak zelf niet zoveel voorkeur, dus meestal kies ik vooraf wat spellen, vaak een paar meer dan we tijd voor hebben. Hen daaruit laten kiezen werkt beter dan uit de hele collectie, want die is hier heel groot. Soms plan ik ook een dag met bepaald thema, mechanic of designer als focus. In alle gevallen zorg ik dat ik vooraf de spelregels al goed ken en ook heb nagedacht over hoe ik het spel het beste kan uitleggen.

Ik host ook 5x per jaar extra dagen in het weekend waarbij grotere groepen aanwezig zijn, waarvan ook veel casual gamers. Dan ligt de focus meer op partygames voor grotere groepen (Mysterium is hier favoriet net als andere dingen die te maken hebben met afbeeldingen of hints geven, social deduction of CAH is niet aan ons besteed) en familiespellen voor kleinere groepen (dingen als Colt Express, Karuba, Tobago, Kingdom Builder, Planet, Gravity Superstar, Sagrada).
Door Skull_kid (1564 reacties) op 23-04-2019 14:12
Rol: Forum Moderator
( PM )
Ik vind het stukje over drinken en snacks een beetje gek. Ik ga echt niet riskeren dat een spel kapot gaat omdat een ander met z'n kipvingers en colaglas niet normaal kan doen
Mijn huis, mijn regels.

Het hangt ook wel af van het spel trouwens; iets dat niet meer te krijgen is of gewoon een heel luxe editie is, ben ik voorzichtiger mee dan een spel Catan.
Door CandyShine (629 reacties) op 23-04-2019 15:23
( PM )
Ik ben zelf iemand die vind dat spellen ook echt gespeeld dienen te worden en een doorleefd deck kaarten en bord alleen maar de liefde voor het spel toont. Dit is wel within reason. Ik heb is gehad dat iemand zijn speciaal bier per ongeluk over Terror in Meeple City gooide waarna alles ging warpen, toen heb ik achteraf wel wat innerlijk gehuild. Nu later issie nog steeds speelbaar met hier en daar wat vlekjes, achja goed verhaal.

Dus: vette kipkluif vingers en mensen die hun kaarten aan het verbuigen zijn nee (bij dat laatste heb ik wel is passief aggresief de kaarten uit iemands hand genomen en teruggebogen), chips en drinken op de tafel: doe je ding.

Regel moet gewoon zijn: respecteer de regels van wie de spellen zijn/waar je te gast bent.

Door Carrot87 (91 reacties) op 23-04-2019 16:14
( PM )
Quote:


mensen die hun kaarten aan het verbuigen zijn nee (bij dat laatste heb ik wel is passief aggresief de kaarten uit iemands hand genomen en teruggebogen)



Dit ja! Als ik mensen dat zie doen kan er bij mij ook wel eens wat buigen, mijn arm naar een hoofd ofzo
Door Flentrop (452 reacties) op 23-04-2019 21:29
( PM )
Ik ben denk te zuinig dan op mn spellen. En denk niet zo’n enorme sociale kring om dit te durven te ondernemen. De wil is er wel (spellen ook) maar de mensen die meespelen (en redelijk voorzichtig zijn) vinden ervoor niet.
Door Flapperbol (454 reacties) op 24-04-2019 07:44
Rol: Toevoeg Moderator
( PM )
Quote:
En denk niet zo’n enorme sociale kring om dit te durven te ondernemen. De wil is er wel (spellen ook) maar de mensen die meespelen (en redelijk voorzichtig zijn) vinden ervoor niet.

Dat is wel vaker het probleem denk ik, de eerste stap durven te zetten.

Gewoon actief rondvragen, wellicht een flyertje ophangen of online kijken of er mensen(bordspellen winkels) iets organiseren.

Als ik niets onderneem weet ik zeker dat de bordspellen avonden met vrienden en op 't werk zullen verdwijnen omdat niemand anders het zal organiseren. Helaas zijn mensen heel erg van het gemak: zelf geen iniatief tonen, maar als het voorgeschoteld wordt ineens heel enthousiast